فهرست

جمعه ۱۴ تیر ۱۳۹۸ | ۱۹:۵۸ ب.ظ
اثری از احمد علامه فلسفی ؛
شیلی
کتاب “ شیلی” اثر احمد علامه فلسفی توسط انتشارات فراروان شناسی منتشر شد.

                                                             به نام خدا

مقدمه

    جمهوری شیلی کشوری است واقع در آمریکای جنوبی که پایتخت آن سانتیاگواست. شیلی در نقشه آمریکای جنوبی به مانند یک نوار بلند و باریک میان کوه‌های رشته کوه آند در شرق و اقیانوس آرام در غرب کشیده شده‌است. اقیانوس آرام کل مرز غربی این کشور را تشکیل می‌دهد، و از شمال با پرو، از شمال شرق با بولیوی، از شرق با آرژانتین، و در پایین‌ترین نقطه جنوبی کشور با گذرگاه دریک هم‌مرز است. این کشور به همراه اکوادور تنها کشورهایی در آمریکای جنوبی هستند که با برزیل مرز مشترک ندارند. طول خط ساحلی این کشور با اقیانوس آرام ۶۴۳۵ کیلومتر است.

در سال ۱۵۲۰، فردیناند ماژلان پرتغالی که می‌کوشید دور زمین را با کشتی طی نماید، گذرگاه جنوبی این ناحیه را کشف نمود که بعد از وی به نام تنگه ماژلان نامیده شد .فتح شیلی در واقع در سال ۱۵۴۰ آغاز شد و به وسیله «پدرو دوالدیویا» از افسران (ستوان) «فرانچسکو پیزارو» انجام گرفت که شهر سانتیاگو را در ۱۲ فوریه، ۱۵۴۱ بنیان نهاد. اما اسپانیایی‌ها طلا و نقره هنگفتی که به دنبال آن بودند در این منطقه نیافتند، و متوجه توان بالقوه کشاورزی دره مرکزی شیلی شدند، و شیلی به بخشی از نایب السلطنه شیلی تبدیل شد.فتح سرزمینی که امروزه شیلی خوانده می‌شود تنها به صورت تدریجی انجام شد، و اروپایی‌ها توسط جمعیت محلی این منطقه متحمل شکست‌های پیاپی شدند.

   انگیزه برای کسب استقلال از اسپانیا در اثر غصب تخت و تاج اسپانیا از سوی ژوزف برادر ناپلئون در سال ۱۸۰۸ تسریع شد. یک شورای سیاسی ملی تحت عنوان فردیناند- وارث شاه مخلوع- در ۱۸ سپتامبر، ۱۸۱۰ تشکیل شد. شورای سیاسی (هونتا) شیلی را به عنوان یک جمهوری خودمختار در پادشاهی اسپانیا اعلام نمود. جنبش برای کسب استقلال کامل به زودی طرفداران فراوانی به دست آورد. تلاشهای اسپانیایی‌ها برای تحمیل دوباره حکومت اجباری طی اقدامی که «تسخیر دوباره» نامیده می‌شد، باعث یک مبارزه طولانی مدت شد.

   نبرد متناوب تا سال ۱۸۱۷ ادامه یافت، زمانی که ارتشی به رهبری برناردو اوهیگینز، وطن پرست‌ترین فرد سرشناس در شیلی، و خوزه دسن مارتین، قهرمان نبرد استقلال آرژانتین، در کوه‌های آند شیلی با نیروهای سلطنتی درگیر شده و آن‌ها را شکست دادند.

   در اواخر قرن نوزدهم، دولت سانتیاگو جایگاه خود را در جنوب از طریق سرکوب بیرحمانه سرخ‌پوستان ماپوچی تحکیم بخشید. در سال ۱۸۸۱، این کشور پیمانی با آرژانتین جهت تأیید حاکمیت شیلی بر تنگه ماژلان منعقد نمود. در نتیجه جنگ پاسیفیک با پرو و بولیوی (۱۸۷۹ تا ۱۸۸۳)، شیلی حاکمیت خود را در بخش شمالی تا حدود یک سوم میزان قبلی گسترش داد که ضمن آن دسترسی بولیوی به اقیانوس آرام از بین می‌رفت، و شیلی به ذخایر ارزشمند نیترات دست می‌یافت که بهره‌برداری از آن موجب یک دوره با برکت برای کشور شد.

  در سال ۱۹۷۰، سناتور سالوادور آلنده گوسنز، یک پزشک مارکسیست و عضو حزب سوسیالیست شیلی که رهبر «اتحاد خلق» (UP یا «یونیداد پاپیولار») ائتلاف احزاب سوسیالیست، کمونیست، و سوسیال- دموکرات بود، در کنار دموکرات مسیحی‌های مخالف، جنبش اقدام واحد خلق (MAPU)، و فعالیت مستقل خلق، اکثریت آراء را در یک مبارزه سه طرفه به دست آورد. با وجود فشارهای دولت آمریکا، کنگره ملی شیلی با حفظ سنت قدیمی خود، با گرفتن آراء نهایی بین نامزدهای سرشناس یعنی آلنده و رئیس‌جمهور سابق خورخه الساندر، تکلیف این مقام را معلوم نمود، و آلنده را با یک رای با نسبت ۱۵۳ به ۳۵ برای این پست انتخاب نمود. فری از تشکیل اتحاد با الساندری خودداری نمود تا با آلنده مخالفت کند، به شرط آن که دموکرات مسیحی‌ها که یک حزب کارگری بودند نتوانند با اقلیتهای حاکم به هدف مشترک خود برسند.

   برنامه آلنده شامل ارتقاء منافع کارگران؛ اجرای کامل اصلاحات کشاورزی؛ بازسازی اقتصاد ملی به بخش‌های سوسیالیستی، ترکیبی و خصوصی؛ سیاست خارجی «استحکام بین‌المللی» و استقلال ملی؛ و یک نظام جدید تأسیس («کشورمردمی» یا «خلق توانا»)، و از جمله مؤسسه کنگره دارای مجلس واحد بود. سخنران اتحاد خلق همچنین خواستار ملی شدن مالکیت بیگانه (آمریکا) در معادن اصلی مس در شیلی شد.

    ارتش با کودتای نظامی ، دولت قانونی آلنده را در ۱۱ سپتامبر ۱۹۷۳ برکنار نمود. نیروهای مسلح ف کاخ ریاست جمهوری آلنده را بمباران نمودند. پس از بمباران جسد آلنده در کاخ ریاست جمهوری یافت شد. دولت نظامی به ریاست ژنرال آگوستو پینوشه، کنترل کشور را به دست گرفت. دوران حکومت وی با تجاوزات به حقوق بشر همراه بوده‌است. در اکتبر۱۹۷۳، دست کم ۷۰ نفر به وسیله کاروان مرگ به قتل رسیدند. حداقل یک هزار نفر طی شش‌ماهه اول حکومت پینوشه اعدام شدند، و بر اساس گزارش رتیگ ریپورت، دست کم دوهزارنفر دیگر طی ششماهه بعدی این سال‌ها کشته شدند. بر طبق تحقیقات انجام شده از سوی کمیسیون والچ۲۰۰۴، ۳۰۰۰۰هزار نفر مجبور شدند تا کشور را ترک نمایند، و ده‌ها هزار نفر از مردم بازداشت و شکنجه شدند. قربانیان در اغلب در منزل بازداشت و به یکی از ۳۰ بازداشتگاه منتقل و شکنجه می‌شدند .

   در نوامبر ۲۰۰۶ پینوشه مسؤولیت آنچه که در دوران او انجام شده را پذیرفت گرچه هرگز به دلیل این کار محاکمه نشد. بسیاری از هواداران وفادارش نیز پس از آنکه در سال ۲۰۰۴ معلوم شد او درگیر یک اختلاس ۲۷ میلیون دلاری بوده، او را رها کردند.  وی سرانجام در ۱۰ دسامبر ۲۰۰۶ به سن ۹۱ سالگی در سانتیاگو درگذشت.

    «سباستین پینه‌ را»   (  Miguel Juan Sebastián Piñera Echenique )  میلیاردر و محافظه کار ، با پیروزی در دور دوم انتخابات ریاست جمهوری شیلی ، به عنوان رئیس جمهور جدید این کشور  در تاریخ

 ( 27/9/1396) با رای مطلوب مردم انتخاب شد و  «الخاندرو گویلیر» نامزد رقیب انتخابات ریاست جمهوری شیلی با تبریک پیروزی « پینه‌ را » ، شکست خود را در انتخابات پذیرفت.

«ایگناسیو یانوس» نخستین سفیر جدید شیلی، استوارنامه خود را به دکتر روحانی رییس جمهور تقدیم کرد. رئیس‌ جمهور هنگام دریافت استوارنامه سفیر جدید شیلی ، اظهار داشت که ایران خواهان توسعه همکاری ها با کشورهای آمریکای لاتین و از جمله شیلی می باشد .

توضیح اینکه در پی استقرار مجدد دمکراسی و برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در شیلی که برای اولین بار پس از کودتای نظامی ژنرال پینوشه علیه دولت قانونی و منتخب مردم در سال ۱۹۷۳ انجام می شد، دولت جمهوری اسلامی ایران در روز ۳۰ فروردین ۱۳۷۱ طی مصوبه‌ای اجازه برقراری روابط سیاسی بین دولت جمهوری اسلامی ایران و دولت شیلی را صادر کرد. در این مصوبه که به امضای دکترحسن حبیبی معاون اول وقت رییس‌جمهوری رسیده ، آمده است: «هیأت وزیران بنا به پیشنهاد مورخ ۱۱ آذرماه ۱۳۷۰ وزارت امور خارجه تصویب نمودند: ‌وزارت امور خارجه مجاز است نسبت به برقراری روابط سیاسی بین دولت جمهوری اسلامی ایران و دولت شیلی اقدام نماید.»

…، اینک کتابی را که تحت عنوان « جمهوری شیلی » پیش رو دارید ، مولف تلاش خود را در حد مقتضی برای تدوین اجمالی آن بکار برده است تا این اثر به نحو مطلوب به زیور طبع آراسته شود تا مورد استفاده علاقه مندان برای آشنایی با این کشور،  قرار گیرد .

                                                                      با سپاس و احترام

                                                                    احمد علامه فلسفی